Artikel: Is Forum voor Democratie niet te radicaal voor een “conservatieve” partij?

Merijn Oudenampsen / De Groene Amsterdammer

Met de opkomst van Forum voor Democratie heeft Nederland sinds tijden weer een echte conservatieve partij. Wat velen verbaast, is dat dit conservatisme meer lijkt op te hebben met revolutiedrang dan met behoudzucht. Maar radicalisme is niet uitzonderlijk in de conservatieve traditie.

Het is een van die vele Hollandse eigenaardigheden waar historici en politicologen zich al langer het hoofd over breken: in tegenstelling tot veel omringende landen heeft Nederland nooit een vooraanstaande conservatieve traditie gekend. In veel politieke stelsels is het conservatisme een hoofdstroom van de moderne politiek. In Nederland werd het conservatisme echter in grote delen van de twintigste eeuw bovenal geassocieerd met bekrompenheid en achterlijkheid. Niemand wilde zich tooien met die naam.

Johan Huizinga, ’s lands beroemdste historicus, stelde in 1934 dat ‘deze vrees om ouderwets te schijnen’ het land schade had toegebracht. Huizinga betreurde het feit dat er geen conservatieve stroming was, ‘conservatief in de waardige zin van het goede willen behouden en die traditie niet roekeloos te willen prijsgeven voor de mode van de dag’. Toen de socioloog Jacques van Doorn in 1977 een lans brak voor het conservatisme, moest hij tot zijn spijt constateren dat dit gedachtegoed in de verdringing was geraakt. Hij beschreef het Nederlandse conservatisme op kleurige wijze als een ‘door progressieve aanwending van milieuvijandige besproeiingsmiddelen uitgeroeide moerasplant’.

….lees verder